Sokullu Mehmet Paşa Camii, İstanbul’un Fatih İlçesinin Kadırgada semtindedir. Cami, II. Selim'in kızı ve Sadrazam Şehit Mehmet Paşa'nın eşi olan Esmahan Sultan tarafından 1571 yılında, kocası adına yaptırılmıştır. 

 

Cami, dikdörtgene yakın bir plana sahiptir. Mimar Sinan, burada altı payeli klasik devir plan şemasını yeniden uygulamıştır. Son cemaat yeri; mukarnaslı (istalaktitli) son derece güzel mermer sütunların sivri kemerlerle birbirine bağlandığı, üzeri kubbelerle örtülü yedi bölümden oluşmaktadır. Yuvarlak kemerli portalin (taç kapının) üzerinde ise sülüs hatlı kapı kitabesi yer almaktadır.

 

 

Caminin ana mekânının üzeri 13 metre çapında merkezî bir kubbe ile örtülüdür. Bu kubbe; mihrap ve portal tarafında ikişer, yan kenarlarının ortasında birer tane olmak üzere toplam altı ayağa dayanmaktadır. Bu ayaklar birbirlerine yuvarlak kemerlerle bağlanmışlardır. Buradan bir altıgene, oradan da çini pandantiflerle kubbe yuvarlağına geçilmektedir. Kubbenin yanlara açılmasını önlemek amacıyla caminin dışına, her ayağın üzerine bir ağırlık kulesi oturtulmuş ve köşelere birer yarım kubbe eklenmiştir. Mihrap ve minber taş işçiliğinin güzel birer örneğidir. Ayrıca minberin külahı çinilerle kaplanmıştır.

 

 

Caminin kesme taştan minaresi sağ tarafta inşa edilmiş olup gövdesi üzerinde Mimar Sinan'ın birçok eserinde rastlanan dikey hatlar bulunmaktadır. Ayrıca şerefe süslemeleri ve korkulukları gayet nefistir. Caminin kemerlere kadar İznik çinileri ile kaplı mihrap duvarı, Türk çini sanatının en olgun safhasını göstermektedir.

 

 

Caminin süslü pencereleri üzerinde, mavi zeminli beyaz sülüs hatla tamamen çini dekorlu kitabeler yer alır; bunlar Türk hat ve çini sanatının şaheserlerindendir. Caminin kalem işleri de oldukça zengindir. Özellikle avlu giriş kapısının tavanını kaplayan malakari örnekler ile mahfil tavanları mükemmel eserlerdir.

Caminin haziresinde, tarih ve sanat tarihi bakımından kıymetli mezar taşları bulunmaktadır. Burada, Sokullu Mehmet Paşa'nın iki torunu medfundur.

 

Kaynak: T.C Fatih Kaymakamlığı Web Sitesi, “Sokullu Mehmet Paşa Camii”