­

MÜZELER HAFTASINDA GÖRMENİZ GEREKEN ON MÜZE

Müzeler Haftasına Özel 10 Müze

Türkiye, özellikle “Medeniyetlerin Beşiği” olarak tanımlanan Anadolu, binlerce yıllık tarihi ile muhteşem bir kültürel mirasa ev sahipliği yapmaktadır. Müzeler ise, bu dünya mirasını aydınlatan, koruyup geleceğe aktaran kurumlarımızın başında gelir.

Müzeler Haftası her yıl Uluslararası Müzeler Konseyi (ICOM) tarafından “Uluslararası Müzeler Günü” olarak kabul edilen mayıs ayının 18'inci gününden başlayarak bir hafta kutlanmaktadır. 

Kültür Portalı olarak Bakanlığımıza bağlı bütün müzelerde 7’den 70’e tüm vatandaşlarımızın, göz bebeğimiz kültürel varlıklarımızı yakından tanıyabilmesi, tarihe bizzat tanıklık edebilmesi amacıyla sizler için küçük bir rehber hazırladık. İşte ziyaretçilerini bekleyen, 18 Mayıs Cumartesi mesai bitiminden 23:00'e kadar ücretsiz olarak ziyaret edebileceğiniz Müzeler Haftası’na özel 10 müze. 

Anadolu Medeniyetleri Müzesi – Ankara

Anadolu Medeniyetleri Müzesi Ankara Ulus, Atpazarı olarak adlandırılan semtte, Ankara Kalesi’nin dış duvarının güneydoğu kıyısında yeni işlev verilerek düzenlenmiş iki Osmanlı binasından oluşmaktadır. Bu yapılardan biri Mahmut Paşa Bedesteni, diğeri Kurşunlu Han’dır.

Her iki yapı Atatürk’ün isteği ile Anadolu’dan toplanan eserleri sergilemek amacıyla uzun yıllar süren yenileme çalışmaları sonucunda müzeye dönüştürülmüştür.

Tarihi yapıları, köklü geçmişi ile bugünlere gelen Anadolu Medeniyetleri Müzesi 19 Nisan 1997 tarihinde İsviçre'nin Lozan kentinde 68 Müze arasında birinci seçilerek "Avrupa'da Yılın Müzesi" unvanını elde etmiştir.

Bugün kendine özgü koleksiyonları ile dünyanın sayılı müzeleri arasında yer alan Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde Anadolu arkeolojik eserleri Paleolitik Çağ’dan başlayarak günümüze kadar, kronolojik bir sırayla sergilenmektedir.

Anadolu Medeniyetleri Müzesi Ziyaret Saatleri 

Yaz Dönemi: 08:30 - 19:00 (15 Nisan - 31 Ekim)

Kış Dönemi: 08:30 - 17:30 (31 Ekim - 15 Nisan)

Alanya Arkeoloji Müzesi - Antalya

Alanya Arkeoloji Müzesi, Ankara’daki Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nden getirilen Tunç Çağı, Urartu, Frig ve Lidya dönemine ve çevreden o güne kadar toplanan eserler ile 1967 yılında açılmıştır.

Müze bahçesinde de Roma, Bizans ve İslami dönemlere ait taş eserler vardır.

Alanya Arkeoloji Müzesi’nde Arkaik, Klasik, Helenistik, Roma, Bizans dönemine ait bronz, mermer, pişmiş toprak, cam ve mozaik buluntularla zengin kül kutuları ve sikke koleksiyonu bulunmaktadır.

Sonraki yıllarda, bölgedeki kazı çalışmalarından çıkan eserlerle müze genişlemiş ve zenginleşmiştir.

Alanya Arkeoloji Müzesi Ziyaret Saatleri

Yaz Dönemi: 08:30 - 19:30 (15 Nİsan - 2 Ekim)

Kış Dönemi: 08:30 - 17:30 (3 Ekim - 14 Nİsan)

İkinci Bayezid Külliyesi Sağlık Müzesi – Edirne

Tunca Nehri kıyısında bulunan Külliye Edirne’nin en önemli yapıtlarındandır. Cami, tıp medresesi, imaret, darüşşifa, hamam, mutfak, erzak depoları ve öbür bölümleriyle geniş bir alana yayılmıştır. 2'nci Bayezid'in 1484-1488'de yaptırdığı külliyenin mimarı Hayreddin'dir.

Çok etkileyici bir görünümü olan külliye küçüklü büyüklü yüze yakın kubbeyle örtülüdür. Ayrıca, külliyenin göz tedavisi için de yine önemli bir merkez olduğu anlatılmaktadır.

Sultan 2'nci Bayezid Külliyesini oluşturan ve o dönemde akıl hastalıklarının müzik ve su sesi ile tedavi edildiği “Şifahane ve Tıp Medresesi” Trakya Üniversitesi tarafından İkinci Bayezid Külliyesi Sağlık Müzesi'ne dönüştürülmüştür.

Müzeye 2004 yılında Avrupa Konseyi tarafından "Avrupa Müze Ödülü" verilmiştir.

İkinci Bayezid Külliyesi Sağlık Müzesi ziyaret saatleri

Yaz Dönemi: 08.30 - 19.30

Kış Dönemi: 08.30 - 17.30

Yakutiye Türk İslam Eserleri ve Etnografya Müzesi – Erzurum

Yakutiye Medresesi İlhanlı Hükümdarı Sultan Olcayto döneminde Gazan Han ve Bolugan Hatun adına, Hoca Yakut Gazani tarafından 1310 yılında yaptırılmıştır.

Anadolu'daki kapalı avlulu medreselerin en büyüğü olan Yakutiye Medresesi, plan düzeni, dengeli mimarisi ve iri motifli süslemeleri ile Erzurum'un en gösterişli yapılarından biridir.

Taç kapının yan yüzlerinde, silme kemerle çevrili nişler içinde pars ve kartal motifleri dikkat çekmektedir. Ajurlu bir küreden çıkan hurma yaprakları, iki pars ve kartal figürlerinden oluşan hayat ağacı Orta Asya Türkleri'nin önemli simgelerini bir araya getirmektedir.

Üzerinde üç penceresi bulunan yapı, külah ile örtülüdür. Avlunun sağ ve solunda karşılıklı beşik tonozlu altışar oda sıralanmıştır. Bunlardan sağ köşedeki odadan aynı zamanda minareye çıkılmaktadır. Öğrenci ve hocaların odaları sınıf ve derecelerine göre belirlenmiştir. Bu nedenle her odanın girişinde farklı bir işleme dikkat çekmektedir.

1995 yılında restore edilen medrese, günümüzde Yakutiye Türk İslâm Eserleri ve Etnografya Müzesi olarak kullanılmaktadır.

Yakutiye Türk İslâm Eserleri ve Etnografya Müzesi ziyaret saatleri

Her gün açık olan müzeyi 08.00 ile 17.00 saatleri arasında ziyaret edebilirsiniz.

Zeugma Mozaik Müzesi – Gaziantep

Gaziantep Zeugma Mozaik Müzesi, sanat tarihçisi ve arkeologların yanında tarih ve kültür meraklıları için de özel bir müzedir.

Zeugma Mozaik Müzesi gerek bina büyüklüğü gerekse sergilenen mozaiklerin kapladığı alan bakımından dünyanın en büyük mozaik müzelerinden biridir. Mozaiklerin üstün bir sanat zevkini yansıtması, Geç Antik Dönem kiliselerine, Erken Süryani ve Hristiyan ikonografisine ait örnekleri barındırması müzeyi daha da çekici hale getirmektedir.

Çağımızın en önemli arkeolojik keşiflerinden olan Zeugma Antik Kenti’nden çıkartılan ve bu dönemde sanatın ulaştığı zirve noktasının örneklerini meydana getiren mozaiklerin haricinde yine Roma Dönemi’ne ait heykeller, sütunlar ve çeşmeleri de müzede görebilmek mümkündür.

Mozaiklerin en görkemlilerinin keşfedildiği Poseidon ve Euphrates Villaları'nın tüm duvarları ve hatta tabanlarının dahi mozaik ve fresklerle süslenmiş olması kentin zenginliğinin kanıtlarıdır.

Müzenin en önemli eseri bu çok büyük boyutlu panolar değil, diğerlerine göre oldukça küçük bir parça halinde keşfedilmiş olan MS 2'nci yüzyıl tarihli Maenad ya da daha bilinir adıyla Çingene Kızı Mozaiği'dir.

Maenad Villası’nda yemek odasının taban mozaiğinin geriye kalan tek parçasını meydana getiren figürün gözlerindeki mahzun ifade bu mozaiği müzenin en beğenilen buluntusu yapmış ve Zeugma’nın Mona Lisa’sı olarak adlandırılarak antik kentin ve müzenin simgesi haline getirmiştir.

Zeugma Mozaik Müzesi ziyaret saatleri

Kış (Kasım - Mart): 09.00 - 17.00

Yaz (Nisan - Ekim): 09.00 - 19.00

Hatay Arkeoloji Müzesi

MÖ. 4 binli yıllardan başlayan tarihi geçmişi ile Hatay, birçok dönemin ve medeniyetin kültür ve tarihi vesikalarını bünyesinde toplayan bir şehirdir. Hatay’da kazı çalışmaları 1932 yılında başlamıştır. 

Antakya’ da yürütülen 1932-1939 yılı kazı çalışmalarında çoğu Roma Dönemi'ne tarihlendirilen mimari ve diğer buluntular kentin zenginliğini ve ihtişamını ortaya sermiştir.

The Committeeforthe Excavationandits Vicinity adlı komitenin yaptığı kazı çalışmaları başta Antakya, Harbiye olmak üzere Samandağ’da Seleuceia Pieria'da sürdürülmüş ve kazılarda ortaya çıkan zengin mozaik eser koleksiyonu bugün dünyanın yaklaşık 20 müzesine ve özel koleksiyonlarına dağılmış durumdadır.

 Antiokheia kökenli birçok eser bugün Hatay Arkeoloji Müzesi’ nin yanı sıra Princeton Universitesi Sanat Müzesi (ABD), Worcester Müzesi (ABD), Louvre (Fransa) gibi müzelerde saklanmakta veya sergilenmektedir.

Hatay Arkeoloji Müzesi Ziyaret Saatleri 

Yaz Dönemi: 08:30 - 18:30 (1 Nisan - 31 Ekim)

Kış Dönemi: 08:30 - 16:30 (2 Ekim - 14 Nisan)

İstanbul Arkeoloji Müzesi – İstanbul

İstanbul Arkeoloji Müzesi ülkemizdeki ilk müzecilik çalışmalarına örnektir. Osmanlı’da tarihi eser toplama çalışmalarının izleri Fatih Sultan Mehmet dönemine kadar uzanmaktadır. Ancak sistemli bir şekilde müzeciliğin kurumsal olarak ortaya çıkışı İstanbul Arkeoloji Müzesi’nin 1869 yılında ‘Müze-i Hümayun’ adı altında kuruluşuyla olmuştur.

İstanbul Arkeoloji Müzeleri binası, dünyada müze binası olarak inşa edilmiş ender yapılardan biridir. 1891 yılında ziyarete açılan ve İstanbul'daki Neo-Klasik mimarinin en güzel ve görkemli örneklerinden biri olan Arkeoloji Müzesi, cephesinin ihtişamı ile son derece dikkat çekici bir mimariye sahiptir.

Tarih öncesinden günümüze uzanan geniş bir yelpazeye sahip Müze Koleksiyonları coğrafik, kronolojik ve tematik bir düzenlemeye sahiptir. 

Koleksiyonlarında, 73 bin 275 tablet, 575 bin sikke ve geri kalanı arkeolojik eser olmak üzere yaklaşık 750 bin eser ve 1958 adet el yazması bulunmaktadır. 

Bu eserlerden, yaklaşık 9 bin adedi açık ve kapalı teşhirde sergilenmektedir.

İstanbul Arkeoloji Müzeleri, 1992 yılında, Avrupa Konseyi tarafından ‘’Yılın Müzesi’’ seçilmiştir.

İstanbul Arkeoloji Müzesi Ziyaret Saatleri 

Yaz Dönemi: 09:00 - 18:00 (15 Nisan - 30 Ekim)

Kış Dönemi: 09:00 - 16:00 (30 Ekim - 15 Nisan)

Mevlâna Müzesi – Konya

Bugün müze olarak kullanılmakta olan Mevlâna Dergâhı'nın yeri, Selçuklu Sarayı'nın Gül Bahçesi iken bahçe, Sultan Alâeddin Keykubad tarafından Mevlâna'nın babası Sultânü'l-Ulemâ Bâhaeddin Veled'e hediye edilmiştir.

Mevlevî Dergâhı ve Türbe 1926 yılında "Konya Asâr-ı Atîka Müzesi" adı altında müze olarak hizmete başlamıştır.1954 yılında ise müzenin teşhir ve tanzimi yeniden gözden geçirilmiş ve müzenin adı Mevlâna Müzesi olarak değiştirilmiştir.

Müzede Hz. Mevlâna ve Mevlevîliğe ait eserler ile el yazması kitaplar, levhalar, kandiller ve mûsıkî âletleri sergilenmektedir.

Müzede bulunan ihtisas kütüphanesi 1854 yılında Postnişin Mehmed Saîd Hemdem Çelebi tarafından kurulmuştur.

Mevlana Müzesi ziyaret saatleri

Kış dönemi: 09:00 - 16:45

Yaz dönemi: 09:00 - 19:00

Mersin Arkeoloji Müzesi 

Çağdaş müzecilik faaliyetlerinin yürütülmesine imkân veren fiziki şartların sağlandığı Mersin Arkeoloji Müzesi’nde eserlerin sergileneceği salonların yanı sıra geçici sergi salonları, çocuklar için arkeopark uygulama alanları, kütüphane, hediyelik eşya satış yeri, kafeterya gibi sosyal alanlar da yer almaktadır.

Müzede toplam 1.435 adet eser sergilenmektedir. Ziyaretçiler, giriş katında bulunan zaman tünelinde tarihe bir yolculuk yaparak, kronolojik sergi salonunda uygarlıkların her alanda nasıl geliştiği ve neler yapabildiklerini görme fırsatı bulacaklardır.

Birinci katta sergilenen sikkelerle uygarlıkların yapısının yakından izlenebileceği aynı salonda Toroslar ilçesi sınırlarındaki Müftü Deresi kenarında bulunan ve 9000 yıldır kesintisiz yerleşim gören Yumuktepe Höyüğü’nün canlandırmasını ve kazıdan çıkan eserleri görebileceklerdir.

Müzede ayrıca Antik Dönem’de zeytinyağı ticareti ile ünlenen Elaiussa-Sebaste Antik Kenti’nin arkeolojik zenginliğine tanık olacaktır.

Günümüzün modern teknolojileri kullanılarak yapılan müzede ziyaretçi, geçmiş uygarlıkların yaşam ve sanatını, düşüncelerini, inançlarını öğrenmenin yanında kafeteryasında soluklanıp çay kahve içecek, kütüphanesinde araştırıp bilgilenecek, Müze Yolu ve Müzepark alanlarında bir gününü dolu dolu yaşayacaktır.

 

Şanlıurfa Arkeoloji ve Haleplibahçe Mozaik Müzesi 

Şanlıurfa Müzesi 1969 yılında ziyarete açılmıştır. Zengin bir tarihi geçmişi olan Şanlıurfa yöresi pek çok Höyük ve eski iskân yerine sahip bulunmaktadır.

Giriş katındaki ilk salonda Asur, Babil ve Hitit uygarlıklarına ait taş eserler sergilenmektedir. Şanlıurfa Müzesi'nde; Harran'daki kazı çalışmalarından elde edilen eserlerin yanı sıra, yöredeki diğer höyüklerde ve eski iskân yerlerindeki çalışmalar sonucu ortaya çıkarılan kültür varlıkları, kronolojik sıralama ile ve ayrı vitrinler halinde teşhir edilmektedir. 

Müzede ayrıca insanlık tarihinin en önemli miraslarından Göbeklitepe’ye ait bir bölüm bulunmaktadır.

Müzede Türkiye’nin 18’inci varlığı olarak UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne kaydedilen Şanlıurfa’nın Göbeklitepe Arkeolojik Alanı’ndan çıkarılan stelleri görebilirsiniz.

Müzede sergilenen meşhur eserlerden biri de Balıklıgöl Heykeli'dir.

Balıklıgöl Heykeli’nin keşif tarihi çok da uzak olmayan bir zamana, 1994 yılına gitmektedir. Keşfin yapıldığı yer ise dünyanın en eski yerleşimlerinden Şanlıurfa’nın en kutsal yeri olan ve heykele ismini veren Balıklıgöl’ün hemen bitişiğidir. 

Şanlıurfa Arkeoloji ve Haleplibahçe Mozaik Müzesi ziyaret saatleri

Kış dönemi: 08:30 - 17:00

Yaz dönemi: 08:30 - 19:00

Fotoğraflar: Tanıtma Genel Müdürlüğü, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, Ahmet Güllü, Gülcan Acar, Robert M. Knight, Umut Özdemir, Murat Coruk, Servet Uygun, Ali Murat Öcal